DE DALENDE GEBOORTECijfers IN JAPAN: VAN DE NAOORLOGSE BOOM TOT RECORDLAAGTES – EEN TREND VAN 70 JAAR De totale vruchtbaarheidsgraad (TFR, gemiddeld aantal kinderen per vrouw) in Japan is sinds de jaren vijftig gedaald, van meer dan 3,6 in 1950 tot ongeveer 1,2–1,3 in de afgelopen jaren—ver ver onder het vervangingsniveau van 2,1 dat nodig is voor bevolkingsstabiliteit. Deze langdurige daling is in de afgelopen decennia versneld, gedreven door een mix van economische, sociale en culturele factoren. Belangrijke redenen voor de voortdurende daling zijn: • Economische druk — Stagnerende lonen, hoge kosten van levensonderhoud/opvoeding van kinderen, baanonzekerheid (vooral voor jonge mannen) en dure huisvesting/kinderopvang maken het starten van gezinnen onbetaalbaar. • Uitgestelde of vermeden huwelijken — De gemiddelde leeftijd bij het eerste huwelijk is scherp gestegen (van ~23 voor vrouwen in 1950 tot ~29–30 vandaag), waarbij velen ervoor kiezen om langer of permanent alleenstaand te blijven vanwege carrièrefocus en traditionele genderrollen. • Onevenwicht tussen werk en privéleven — Een intense bedrijfscultuur, lange uren en beperkte flexibiliteit maken het moeilijk om carrière en gezin te combineren—vooral voor vrouwen, die nog steeds de meeste lasten van kinderopvang/huiswerk dragen. • Gendernormen en verwachtingen — De aanhoudende traditionele arbeidsverdeling ontmoedigt vrouwen om kinderen te krijgen terwijl ze een carrière nastreven; velen kiezen voor minder kinderen of helemaal geen. • Latere kinderopvang en onvruchtbaarheid — Uitgestelde gezinnen verminderen de voltooide vruchtbaarheid; maatschappelijke verschuivingen naar individualisme en kleinere gezinnen versterken de trend. Het resultaat: de bevolking van Japan krimpt snel, met uitdagingen van een vergrijzende samenleving zoals arbeidskrapte, onder druk staande pensioenen en economische stagnatie in het vooruitzicht. Hier is een samenvattende grafiek van de daling van de TFR in Japan in de afgelopen 70+ jaar (gegevens verzameld van de VN, Wereldbank, Macrotrends en nationale bronnen; benaderde waarden ter illustratie): • 1950: ~3,6 • 1960: ~2,0 (daling na de babyboom) • 1970: ~2,1 • 1980: ~1,75 • 1990: ~1,54 • 2000: ~1,36 • 2010: ~1,39 • 2020: ~1,33 • 2023: ~1,20 (recordlaag) • 2024/2025 schatting: ~1,22–1,37 (lichte fluctuaties maar nog steeds kritiek laag) De steile val van de hoge cijfers in de jaren vijftig naar sub-1,4 niveaus weerspiegelt bredere maatschappelijke verschuivingen in ontwikkelde landen, maar de combinatie van economische stagnatie en rigide normen in Japan heeft het tot een van de meest extreme gevallen gemaakt. Wat denk je dat deze trend zou kunnen omkeren—betere werk-privébeleid, immigratie of culturele veranderingen? Het verhaal van Japan is een waarschuwing voor veel vergrijzende samenlevingen. 📉🇯🇵